Nate Hagens over grenzen aan de groei: Hoe staan we ervoor en wat kunnen we eraan doen

Naar mijn idee weer een boeiende presentatie van Nate Hagens over grenzen aan de groei bezien vanuit een ecologisch, economisch, bio-psychologisch en energie perspectief.

Op Cassandraclub wordt in het artikel ‘Orwelliaanse groei: nieuwe rekenmethode verhoogt het GDP‘ door Hans nader ingezoomd op enkele zaken die in de video ter sprake kwamen. Echt de moeite waard om te lezen.

Heel de video is m.i. de moeite waard maar drie dingen die ter sprake kwamen, en m.i. sterk met elkaar verweven zijn, wil ik toch extra benadrukken, namelijk:

1) Declining debt productivity.
Iedere dollar extra schuld die aangegaan wordt, levert (verhoudingsgewijs) steeds minder groei van het BNP op (Vanaf grofweg minuut 22 in de video). Dat het
bijvoorbeeld voor investeerders het steeds lastiger wordt om nog rendabele projecten te vinden om hun geld in te investeren.
Om een absurd en erg versimpeld voorbeeld te geven om een en ander te verduidelijken:
Een projectje om een kleine hoeveelheid olie ‘op te pompen’ kost uiteindelijk meer economische middelen dan dat het oplevert. Stel dat het project in totaal 10 vaten aan olie oplevert, maar gedurende het oliewinning proces zijn er 10 vaten aan olie verbruikt om de olie uit de grond te halen en daarbovenop is er nog een vrachtauto total los geraakt, dan is als het ware de werkelijke economie een vrachtwagen armer geworden. Ook voor andere sectoren in de economie zijn er heel wat voorbeelden te bedenken dat de werkelijke kosten de werkelijke opbrengsten overstijgen.

2) Een steeds groter aandeel van het totale Bruto Nationale Product (BNP) is benodigd om de totale energieproductie en grondstoffenwinning op peil te houden, waardoor er verhoudingsgewijs steeds minder ten goede komt aan andere componenten van de economie welke bijdragen aan het BNP [zoals bijvoorbeeld toerisme (pretparken), allerlei vormen van vrije tijdsbestedingen, gezondheidszorg, noem maar op].
Of anders verwoord: hoe groter het aandeel van het totale BNP dat op conto van de energie winning komt, des te minder er verhoudingsgewijs op conto van de rest van de economie komt.
Het zou nu al best zo kunnen zijn dat het totale economische volume (totale BNP) mede dankzij ‘Orwelliaanse groei’ nog toeneemt, maar het economische volume dat ten goede komt aan de burgers (maatschappij) al aan het afnemen is!

Ons financieel-economisch systeem is volgens allerlei analisten vorm gegeven in een tijdperk toen slechts een fractie (als ik me niet vergis hooguit 2%) van het totale BNP op conto van de energie- en grondstoffenwinning kwam. Een tijdperk waarin er nog in ruime mate beschikt kon worden over grote hoeveelheden aan goedkoop winbare energie en grondstoffen. Mede door deze historie is het reilen en zeilen van ons financieel- economisch systeem flink afhankelijk gemaakt van het kunnen beschikken over ruime hoeveelheden aan goedkope energie en grondstoffen.
Heden ten dage zitten we al op ruim 5% (van het BNP dat op conto van energie- en grondstoffenwinning komt) en over een jaar of tien kan dat al zo’n 10 tot 15% bedragen. Laatstgenoemde lijkt misschien niet veel, maar is waanzinnig veel en vernietigend voor het huidige financieel economische systeem. Iedere extra procent aan extra middelen die in de energiewinning gestopt wordt, komt niet ten goede aan puur maatschappelijk zaken, zoals gezondheidszorg, vrije tijdsbestedingen, productie faciliteiten, onderwijs, noem maar op. (zie onder andere stukje over ‘economic pie’).
Een procent meer of minder kan het verschil maken tussen een kleine daling van het BNP of een kleine toename van het BNP. Want op bepaald punt kunnen de benodigde investeringen om de totale grondstoffen en energiewinning op peil te houden niet meer gedragen worden door de rest van de economie. Bij een bepaalde drempelwaarde zal het totale economische volume (totale BNP) noodgedwongen gaan dalen.

3) Dat het in ‘hogere’ kringen ‘not done’ is, aldus Nate H., om ‘in het openbaar’ over het belang van goedkope fossiele brandstoffen om economische groei in stand te houden te praten. Heel wat instituten zijn namelijk afhankelijk van financiering door corporaties. Het in stand houden van heel wat goed betaalde, statusvolle banen is afhankelijk van financiering van allerlei machtige organisaties die er belang bij hebben om bepaalde zaken voor het grote publiek stil te houden. (Vanaf grofweg minuut 48 in de video)

Hierboven is niet eens rekening gehouden met creatief boekhouden, of ook wel (in het gelinkte artikel van Hans) ‘Orwelliaanse groei’ genoemd.

Tot ongeveer minuut 7 in de video is het geluid slecht. De rest van de video was voor mij goed te verstaan.

Nate Hagens:

Nate Hagens is a well-known speaker on the big picture issues facing human society. Until recently he was lead editor of The Oil Drum, one of the most popular and highly-respected websites for analysis and discussion of global energy supplies and the future implications of energy decline. Nate is currently on the Boards of Post Carbon Institute, Bottleneck Foundation, IIER and Institute for the Study of Energy and the Future.

Nate’s presentations address the opportunities and constraints we face after the coming end of economic growth. On the supply side, Nate focuses on the interrelationship between debt-based financial markets and natural resources, particularly energy. On the demand side, Nate addresses the evolutionarily-derived underpinnings to status, addiction, and our aversion to acting about the future and offers suggestions on how individuals and society might better adapt to what’s ahead. Ultimately, Nate’s talks cover the issues relevant to propelling our species (and others) into deep time.

Nate has appeared on PBS, BBC, ABC and NPR, and has lectured around the world. He holds a Masters Degree in Finance from the University of Chicago and a PhD in Natural Resources from the University of Vermont. Previously Nate was President of Sanctuary Asset Management and a Vice President at the investment firms Salomon Brothers and Lehman Brothers.

Advertenties

Over paradoxnl

Man, 53 jaar, Nederland.
Dit bericht werd geplaatst in Uncategorized. Bookmark de permalink .

5 reacties op Nate Hagens over grenzen aan de groei: Hoe staan we ervoor en wat kunnen we eraan doen

  1. Pingback: Orwelliaanse groei: nieuwe rekenmethode voor GDP verbergt het probleem | Cassandraclub

  2. Hans Verbeek zegt:

    Bedankt.
    Glashelder verhaal van Hagens, ik heb de video ook op mijn blog gezet.

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s